છેડો મળે...

આવું છું હિંમત કરીને આજ કે આ વાતનો છેડો મળે; 

જોઈ લેવા છે બધાં હથિયાર કે આઘાતનો છેડો મળે. 

હું નથી અંધારનો પર્યાય કે આવી સજા હું ભોગવુ; 

બારણા- બારી ફરી ખુલ્લાં કરો કે રાતનો છેડો મળે; 

આંસુઓના ખારથી આખાય ચહેરા પર લૂણો લાગી ગયો; 

રોઈ લેવા દો હવે ચોધાર, અશ્રુપાતનો છેડો મળે; 

હું અભિપ્રાયો ઉપરછલ્લાં તને આપું તો એથી શું વળ્યું; 

માર ડૂબકી તું જ પોતાની ભીતર તો જાતનો છેડો મળે; 

કોઈ મારા શ્વાસનો દરિયો ઉલેછી નાંખવા મથતું રહે; 

હું જ છોડું શ્વાસની મરજાદ, ચંચુપાતનો છેડો મળે; 

                                                                 

 -'જિત'  ઠાડચકર

ભયોભયો

સોના જેવો દિવસ ઊગે ને ચાંદી જેવી રાત, અમારે ભયોભયો છે ! 

એમાં પાછો અાપ સરીખો રઢિયાળો સંગાથ, અમારે ભયોભયો છે ! 

પુષ્પ, પતંગા, પર્વત, પંખી, પર્ણો પ્રાસ રચીને પલપલ પુલકિત કરતાં. 

મંદ મંદ આ સમીર સાથે થયા કરે સંવાદ, અમારે ભયોભયો છે !

ખેતર લીલુંછમ્મ અને આ શેઢા ઉપર સંબંધોના ઢગલે ઢગલાં; 

ઉપરથી આ ધીમી ધારે સ્મરણોનો વરસાદ, અમારે ભયોભયો છે ! 

ખાલીપાની ક્ષણો ફૂટી છે પરપોટાની જેમ, ઉઠ્યા છે છંદતરંગો; 

દશે દિશાથી મળ્યા કરે છે શબ્દોની સોગાદ, અમારે ભયોભયો છે ! 

હોઠ ઉપર આવીને અટકી જાય કશું તો આંખો વાટે અંદર જાજો; 

નામ તમારું નસેનસોમાં દોડે છે પૂરપાટ; અમારે ભયોભયો છે ! 

                                                                 -'જિત' ઠાડચકર

કપાસ વીણતી મા

પણે... ખેતરમાં 

કપાસના કાલા જોઇ યાદ આવી ગઇ 

કપાસ વીણતી મા.

'રૂનો થેલો ભરતી ભરતી 

છે......ક સામે શેઢે પહોંચી જતી. 

વહેલી પરોઢે બપોરનું ભાતું બનાવી નીકળી જતી. 

છેક સાંજ ઢ્ળે 

ડગુ મગુ ડગુ મગુ ચાલી આવતી

ઘર ભણી. 

રૂનો થેલો ભરાયેલો જોઇ બહારથી હરખાતી 

રડ્યા કરતી મનમાં ને મનમાં 

પોતાના સંતાનોને કપાસ વીણતા જોઇને. 

શિશિરની શીતલહેરો ગ્રિષ્મનો અગ્નિદાહ બનીને 

લૂંટી ગઇ માની આંખોનું નૂર.

આંગળીઓમાં ટશર ઉપસી આવતાં 

શ્વેત મૂલાયમ રૂ આમ ક્રુર કાં થતું ? 

આખોયે દિવસ ધૂળમાં ઢસડાતું, 

કમરની પીડાથી કળતું, રગદોળાતું મલિન શરીર. 

ક્યાં સુધી ??? 

ત્યાં માઇલો દૂર મા સાથે કપાસના કાલા 

અને અહીં ? 

આંસુ સાથે વહે દિવસો ઠાલા. 

                                                              -'જિત' ઠાડચકર 

મારી શાળા

મને એકડો ઘૂંટવા જ્યાં મળ્યો છે, 

અને પ્રેમ જ્યાં એકડામાં ભળ્યો છે; 

ભર્યો પ્રેમથી,હું હતો સાવ ખાલી; 

મને મારી શાળા બધાથીય વ્હાલી! 

ફૂલો જેમ ખીલી ઉઠે એમ ખીલું, 

અહીં આવતા ના રહે કોઇ વીલું; 

કહે છે આ વ્રુક્ષોની એકેક ડાલી; 

'મને મારી શાળા બધાથીય વ્હાલી!' 

શિવમ્, સુંદરમ્, સત્યને જાણવાને, 

મળી આંખ જ્યાં કલ્પના માણવાને; 

અને પાડતા જ્યાં શીખ્યો તેર તાલી; 

મને મારી શાળા બધાથીય વ્હાલી!

કદી કુવિચારો મને જો સતાવે, 

ભૂલો જો પડું, પંથ સાચો બતાવે; 

પડું-આખડું તો એ લે હાથ ઝાલી;

મને મારી શાળા બધાથીય વ્હાલી!

-'જિત' ઠાડચકર 

વાત કવિતાની...

વાતમાંથી નીકળી છે વાત કવિતાની;
તો ભલે થઇ આજે રાત કવિતાની !

હું હજી કાચો ઘડો છું ચૂલમાં નાંખો ;
એમ કંઇ મળશે નહિ સોગાદ કવિતાની !

કેમ અજવાળું ન આપે આપણો દિપક ?
તેલ શબ્દોનું અને છે વાટ કવિતાની !

જો અમારા દોસ્ત હો તો આટલું કરજો;
આપશો ના સાવ ખોટી દાદ કવિતાની.

'જિત' ઇચ્છા હોય તો આવી જજો રમવા;
આજ માંડી છે અમે ચોપાટ કવિતાની !

-'જિત' ઠાડચકર

આજથી ૭ વર્ષ પહેલા આજના દિવસે મારા સૌથી પ્રિય મિત્ર સ્વ. હર્ષદભાઇ માટે લખાયેલી રચના.

જિંદગીની અમૂલ્ય પળોનું નામ છે દોસ્તી;
જીવી જાણો તો નશીલી જામ છે દોસ્તી.

એક જ વાર માણો એની સુવાસ આ જગતમાં;
કંટકરૂપી સંસારનું સુંદર ગુલફામ છે દોસ્તી.

જીવનમાં ક્યાંયપણ મળે જો કોઇ સજ્જનો;
સાથે મળી માણવા જેવી શામ છે દોસ્તી.

ઇશ્વરને ક્યાં ક્યાં નથી શોધતો આ માનવી !
નિખાલસતાથી અચૂક મળે એ રામ છે દોસ્તી.

વિદાય લઉં છું દોસ્ત, થશે નહિ પુનર્મિલન;
'જિત'ની આ આખરી સલામ છે દોસ્તી.

યાદ છે...

શબ્દથી ટૂંકા પડ્યાનું યાદ છે !
મૌનથી ચૂકી ગયાનું યાદ છે !

ભીંતમાંથી એક અંકુર નીકળ્યું;
ને પછી જંગલ થયાનું યાદ છે !

ક્યાંક દરિયો થઇ ગયો પળવારમાં;
બે ઘડી એમ જ રડ્યાનું યાદ છે !

ચાલ, જુલ્ફો, અંગ-ઢંગો કોઇના;
જોઇને ભટકી ગયાનું યાદ છે !

કૈંક તો ઘટના ઘટી છે મહેફિલે;
'જિત' કેવળ જઇ ચડ્યાનું યાદ છે !

-'જિત' ઠાડચકર